Năm 2024, thị trường hàng hóa phái sinh biến động mạnh do ảnh hưởng của xung đột địa chính trị, chính sách tiền tệ và thời tiết cực đoan. Giá dầu thô và kim loại quý tăng vọt, trong khi giá cà phê Việt Nam đạt kỷ lục 134.000 đồng/kg. Đồng USD suy yếu do Fed hạ lãi suất, tác động lớn đến giá hàng hóa. Bài viết dưới đây sẽ đưa ra nhận định hàng hóa phái sinh tổng quan nhất cho nhà đầu tư tham khảo.
Yếu tố thời tiết và biến đổi khí hậu cũng có thể gây gián đoạn sản xuất nông sản, ảnh hưởng đến giá cà phê, lúa mì, ngô. Ngoài ra, xu hướng tiêu dùng và các chính sách năng lượng xanh toàn cầu sẽ quyết định triển vọng của dầu thô, kim loại và hàng hóa công nghiệp. Việc cập nhật và phân tích các yếu tố này không chỉ giúp nhà đầu tư nắm bắt cơ hội mà còn giảm thiểu rủi ro, từ đó đưa ra chiến lược giao dịch hiệu quả hơn trong năm 2025.

Bối cảnh kinh tế và chính trị toàn cầu ảnh hưởng đến thị trường hàng hóa phái sinh 2025
Xung đột địa chính trị
Xung đột Nga - Ukraine kéo dài tiếp tục ảnh hưởng đến thị trường năng lượng và ngũ cốc. Các lệnh trừng phạt có thể làm giảm xuất khẩu dầu từ Nga, trong khi Ukraine gặp khó khăn trong vận chuyển lúa mì và ngô qua Biển Đen. Nếu Nga cắt giảm sản lượng dầu hoặc hạn chế khí đốt, giá năng lượng toàn cầu có thể tăng mạnh. Nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến chiến sự và chính sách từ các nước liên quan. Những biến động này có thể tạo ra cả cơ hội lẫn rủi ro cho giao dịch hàng hóa phái sinh.
Căng thẳng tại Gaza và nguy cơ lan rộng ở Trung Đông cũng đặt ra rủi ro lớn cho thị trường dầu thô. Nếu các nước sản xuất dầu lớn như Iran bị ảnh hưởng, nguồn cung có thể bị gián đoạn. Giá dầu sẽ tăng mạnh nếu vận tải dầu qua Eo biển Hormuz gặp trở ngại. Điều này có thể đẩy lạm phát lên cao, ảnh hưởng đến chính sách tiền tệ toàn cầu. Nhà đầu tư cần chuẩn bị cho những biến động giá lớn trong năm 2025.
Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung tiếp tục tác động đến thị trường kim loại công nghiệp. Trung Quốc có thể siết chặt xuất khẩu đất hiếm và lithium, làm tăng giá nguyên liệu công nghệ. Ngược lại, các biện pháp thuế quan của Mỹ có thể khiến nhu cầu đồng, nhôm suy giảm. Nếu căng thẳng leo thang, chuỗi cung ứng kim loại toàn cầu sẽ bị ảnh hưởng. Việc theo dõi chính sách thương mại hai nước sẽ giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác.

Chính sách tiền tệ toàn cầu
Nếu Fed giữ lãi suất cao, đồng USD mạnh lên, làm giảm sức hấp dẫn của hàng hóa đối với nhà đầu tư quốc tế. Ngược lại, nếu Fed hạ lãi suất, dòng tiền có thể quay trở lại thị trường hàng hóa, đẩy giá các mặt hàng như vàng, dầu thô và kim loại tăng. Chính sách tiền tệ của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) hay Ngân hàng Nhật Bản (BOJ) cũng đóng vai trò quan trọng. Nhà đầu tư cần theo dõi các quyết định lãi suất để xác định xu hướng giá cả trong năm 2025.
Chính sách kích thích kinh tế của Trung Quốc sẽ ảnh hưởng mạnh đến nhu cầu nguyên liệu thô. Nếu Bắc Kinh tăng đầu tư vào hạ tầng và bất động sản, nhu cầu kim loại công nghiệp như đồng, thép, nhôm có thể tăng vọt. Ngược lại, nếu nền kinh tế Trung Quốc suy yếu hoặc chính phủ siết chặt tín dụng, thị trường nguyên liệu có thể chịu áp lực giảm giá. Ngoài ra, các chính sách hỗ trợ sản xuất và tiêu dùng nội địa cũng sẽ tác động đến thị trường dầu thô, ngũ cốc và năng lượng tái tạo. Nhà đầu tư cần theo dõi sát động thái của Trung Quốc để điều chỉnh chiến lược giao dịch phù hợp.
Rủi ro suy thoái kinh tế
Kịch bản suy thoái toàn cầu có thể ảnh hưởng tiêu cực đến nhu cầu tiêu thụ hàng hóa. Nếu kinh tế Mỹ rơi vào suy thoái, người tiêu dùng sẽ cắt giảm chi tiêu, kéo theo sự suy giảm trong nhu cầu đối với các sản phẩm công nghiệp, năng lượng và thực phẩm. Chẳng hạn, nếu ngành sản xuất ô tô chững lại do lãi suất vay cao, nhu cầu kim loại công nghiệp như đồng, nhôm và thép sẽ giảm, khiến giá những mặt hàng này sụt giảm mạnh.
Tương tự, nếu châu Âu đối mặt với tăng trưởng chậm và lạm phát cao, nhu cầu dầu thô cũng có thể suy yếu, vì các nhà máy sản xuất ít hơn và người dân hạn chế đi lại. Một ví dụ khác là thị trường nông sản, khi suy thoái xảy ra, nhu cầu tiêu thụ các sản phẩm như lúa mì, ngô, đậu tương cũng có thể giảm do người dân ưu tiên các mặt hàng thiết yếu hơn. Nhà đầu tư cần theo dõi các chỉ số như GDP, chỉ số sản xuất công nghiệp và chi tiêu tiêu dùng để đánh giá khả năng xảy ra suy thoái và điều chỉnh chiến lược giao dịch hàng hóa phù hợp.
Khả năng phục hồi kinh tế tại các thị trường lớn sẽ quyết định xu hướng giá hàng hóa. Nếu Trung Quốc đẩy mạnh đầu tư vào cơ sở hạ tầng, nhu cầu về thép, xi măng, đồng và quặng sắt sẽ tăng cao, đẩy giá các mặt hàng này phục hồi. Chẳng hạn, nếu Bắc Kinh tung ra một gói kích thích lớn, đầu tư vào các dự án xây dựng như cầu đường, tàu điện ngầm, giá thép và xi măng có thể bật tăng mạnh. Ngoài ra, nếu thị trường bất động sản Trung Quốc ổn định trở lại, nhu cầu tiêu thụ kim loại công nghiệp cũng sẽ được cải thiện.
Một ví dụ khác là Mỹ, nếu Fed quyết định hạ lãi suất để kích thích tăng trưởng kinh tế, người dân và doanh nghiệp sẽ dễ dàng vay tiền để mở rộng sản xuất và tiêu dùng. Điều này sẽ thúc đẩy nhu cầu đối với dầu thô, khí đốt, cũng như kim loại quý như vàng, vốn được xem là tài sản trú ẩn khi lãi suất thấp. Ngược lại, nếu các nền kinh tế lớn vẫn tăng trưởng yếu và không có các chính sách hỗ trợ mạnh mẽ, thị trường hàng hóa sẽ tiếp tục gặp khó khăn trong việc phục hồi. Nhà đầu tư cần theo dõi sát các chính sách tài khóa và tiền tệ để xác định xu hướng thị trường trong năm 2025.

Dự báo xu hướng giá của các nhóm hàng hóa chính trong 2025
Nhóm năng lượng
Dầu thô có thể chịu ảnh hưởng lớn từ chính sách của OPEC+, xung đột địa chính trị và xu hướng chuyển đổi năng lượng. Nếu OPEC+ quyết định cắt giảm sản lượng để hỗ trợ giá dầu, nguồn cung toàn cầu sẽ bị thắt chặt, đẩy giá dầu lên cao. Ví dụ, trong năm 2024, các đợt cắt giảm sản lượng của OPEC+ đã giúp giá dầu Brent duy trì trên mức 80 USD/thùng dù nhu cầu không tăng mạnh. Bên cạnh đó, tình hình chiến sự tại Trung Đông, đặc biệt là xung đột Israel – Hamas và căng thẳng tại eo biển Hormuz, có thể làm gián đoạn nguồn cung, khiến giá dầu biến động mạnh.
Giá khí tự nhiên sẽ phụ thuộc vào nguồn cung từ Nga và nhu cầu tiêu thụ tại châu Âu. Từ sau xung đột Nga – Ukraine, châu Âu đã tìm cách giảm phụ thuộc vào khí đốt Nga bằng cách tăng cường nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ Mỹ, Qatar và Úc.
Tuy nhiên, Nga vẫn đóng vai trò quan trọng trong nguồn cung khí đốt toàn cầu, và bất kỳ diễn biến nào liên quan đến chính trị hoặc lệnh trừng phạt có thể khiến giá khí biến động mạnh. Ví dụ, trong năm 2022, khi Nga giảm xuất khẩu khí đốt qua đường ống Nord Stream, giá khí tại châu Âu đã tăng vọt lên mức kỷ lục, ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngành công nghiệp và đời sống người dân.
Nhóm nông sản và nguyên liệu công nghiệp
Giá lúa mì và ngô chịu tác động từ xuất khẩu Ukraine, điều kiện thời tiết và nhu cầu tiêu thụ từ Trung Quốc. Sau xung đột Nga – Ukraine, hoạt động xuất khẩu ngũ cốc của Ukraine qua Biển Đen liên tục gặp khó khăn do các cuộc tấn công quân sự và rủi ro an ninh hàng hải. Nếu các tuyến vận chuyển bị gián đoạn trong năm 2025, nguồn cung lúa mì và ngô toàn cầu có thể bị thắt chặt, đẩy giá tăng cao.
Giá đậu tương sẽ bị ảnh hưởng bởi sự cạnh tranh giữa Mỹ và Nam Mỹ, cùng với tác động của hiện tượng El Niño. Brazil và Argentina là hai nước xuất khẩu đậu tương lớn nhất thế giới, cạnh tranh trực tiếp với Mỹ. Nếu mùa vụ tại Nam Mỹ bội thu, nguồn cung dư thừa có thể khiến giá đậu tương giảm, trong khi sản lượng thấp sẽ tạo điều kiện để Mỹ chiếm ưu thế trên thị trường.
Ví dụ, trong năm 2024, sản lượng đậu tương của Brazil đạt mức kỷ lục, gây áp lực lên giá và ảnh hưởng đến xuất khẩu của Mỹ. Bên cạnh đó, El Niño – hiện tượng thời tiết gây khô hạn ở khu vực Nam Mỹ và mưa lớn tại Mỹ – có thể tác động lớn đến sản lượng.
Cà phê và đường sẽ chịu ảnh hưởng lớn từ mùa vụ Brazil và chính sách xuất khẩu. Brazil là nước sản xuất cà phê và đường lớn nhất thế giới, do đó, mọi biến động về sản lượng tại đây đều có thể tác động đến giá cả trên thị trường toàn cầu. Nếu thời tiết thuận lợi và sản lượng cà phê arabica, robusta tại Brazil tăng mạnh, giá có thể giảm do nguồn cung dồi dào.
Nhóm kim loại
Giá vàng thế giới có thể tăng nhờ vai trò trú ẩn an toàn trước rủi ro kinh tế và địa chính trị. Căng thẳng Nga – Ukraine, chiến sự ở Trung Đông và nguy cơ suy thoái khiến nhà đầu tư đổ tiền vào vàng. Ví dụ, năm 2023, khi Fed chưa cắt giảm lãi suất, giá vàng vẫn đạt mức cao kỷ lục. Nếu Fed tiếp tục duy trì lãi suất cao, vàng có thể gặp áp lực giảm. Ngược lại, nếu lãi suất giảm, vàng có thể tiếp tục hấp dẫn. Ngoài ra, chính sách mới của Trump dự kiến tăng thuế nhập khẩu từ Trung Quốc, Canada, Mexico và EU có thể làm dấy lên lo ngại lạm phát, thúc đẩy nhu cầu vàng như một tài sản phòng thủ.
Giá đồng và nhôm phụ thuộc vào chính sách kích thích của Trung Quốc và nhu cầu sản xuất. Trung Quốc tiêu thụ hơn 50% lượng đồng toàn cầu, dùng trong xây dựng và điện tử. Nếu Trung Quốc tung ra các gói kích thích, giá đồng có thể tăng mạnh. Ví dụ, sau khi Trung Quốc mở cửa kinh tế năm 2022, giá đồng phục hồi đáng kể. Tuy nhiên, nếu kinh tế chững lại, nhu cầu kim loại suy yếu, đẩy giá giảm. Đồng thời, chính sách thuế nhập khẩu mới của Mỹ đối với Trung Quốc và các đối tác thương mại lớn có thể làm tăng chi phí sản xuất, ảnh hưởng đến nhu cầu sử dụng kim loại công nghiệp và gây biến động giá cả.
Giá bạc và bạch kim biến động theo đồng USD và nhu cầu công nghiệp. Bạc được dùng nhiều trong pin mặt trời, còn bạch kim quan trọng trong sản xuất ô tô. Nếu các ngành này tăng trưởng tốt, giá hai kim loại có thể đi lên. Ngược lại, nếu USD mạnh và lãi suất cao, bạc và bạch kim có thể chịu áp lực giảm. Ngoài ra, nếu chính sách thuế mới của Mỹ làm gia tăng chi phí sản xuất ô tô và điện tử, nhu cầu bạch kim và bạc có thể bị ảnh hưởng, dẫn đến biến động giá mạnh hơn. Nhà đầu tư cần theo dõi chính sách tiền tệ và xu hướng tiêu thụ công nghiệp để đưa ra quyết định phù hợp.
Chiến lược đầu tư hàng hóa phái sinh trong 2025
Cách tận dụng xu hướng giá lên và xuống để giao dịch hiệu quả. Khi giá hàng hóa tăng, nhà đầu tư có thể mua hợp đồng tương lai (long) để hưởng lợi từ đà tăng. Ngược lại, khi dự báo giá giảm, bán khống hợp đồng (short) giúp kiếm lợi nhuận ngay cả khi thị trường đi xuống. Ví dụ, trong năm 2022, giá dầu thô biến động mạnh do xung đột Nga – Ukraine, tạo cơ hội cho cả lệnh mua và bán. Việc xác định xu hướng thông qua phân tích kỹ thuật và cơ bản là chìa khóa để giao dịch thành công.
Tầm quan trọng của quản lý rủi ro khi thị trường biến động mạnh. Biến động giá hàng hóa có thể gây thua lỗ lớn nếu không có chiến lược quản lý rủi ro hợp lý. Nhà đầu tư cần đặt lệnh cắt lỗ (stop-loss) để hạn chế thiệt hại khi thị trường đi ngược dự đoán. Ví dụ, giá ngô có thể giảm mạnh khi mùa vụ bội thu, khiến những ai giữ vị thế mua gặp rủi ro. Ngoài ra, phân bổ vốn hợp lý và sử dụng đòn bẩy an toàn giúp tránh tình trạng cháy tài khoản khi thị trường biến động đột ngột.
Lựa chọn sản phẩm phái sinh phù hợp với khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư. Những nhà đầu tư ưa thích an toàn có thể chọn các hợp đồng ít biến động như lúa mì hoặc đường. Trong khi đó, người chịu rủi ro cao có thể giao dịch dầu thô hoặc bạc, vốn dễ biến động theo tin tức kinh tế. Ví dụ, giá đường thường biến động theo chính sách xuất khẩu của Brazil, trong khi giá dầu chịu ảnh hưởng lớn từ OPEC+. Việc chọn đúng sản phẩm giúp nhà đầu tư tối ưu hóa lợi nhuận mà không vượt quá mức chịu đựng rủi ro của mình.
Đọc thêm chiến lược đầu tư hàng hóa phái sinh từ chuyên gia
Kết luận
Việc áp dụng chiến lược giao dịch hàng hóa phái sinh một cách khoa học giúp nhà đầu tư tối ưu lợi nhuận và kiểm soát rủi ro hiệu quả. Từ việc xác định khẩu vị rủi ro, phân bổ vốn hợp lý, lựa chọn công cụ phái sinh phù hợp đến xây dựng kỷ luật giao dịch, mỗi bước đều đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo sự bền vững của tài khoản đầu tư.
Đầu tư hàng hóa phái sinh là một thị trường tiềm năng nhưng không dành cho những ai thiếu kiến thức và kỷ luật. Để thành công, nhà đầu tư cần có nền tảng phân tích vững chắc, chiến lược rõ ràng và khả năng kiểm soát tâm lý giao dịch.
Để mở tài khoản giao dịch và nhận thêm những tư vấn về thị trường hàng hóa, vui lòng liên hệ với HCT qua các phương thức dưới đây:
Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa Thành phố Hồ Chí Minh (HCT) - Thành viên xuất sắc thuộc Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam
-
Địa chỉ: Tầng 7, số 435 Hoàng Văn Thụ, Phường 4, Quận Tân Bình, TP.HCM.
-
Chi nhánh Hà Nội: Tầng 2 Tòa nhà PCC1, số 44 Triều Khúc, Phường Thanh Xuân Nam, Quận Thanh Xuân, Hà Nội.
-
Hotline: 1900.636.909
-
Website: https://hanghoaphaisinh247.vn/
